Logistiek in 2026: AI als gamechanger, Europese importheffing en bewuster bestelbedrag
In dit artikel:
Walther Ploos van Amstel (lector Logistiek, HvA) en Maike Jansen (manager Public Affairs, Thuiswinkel.org) schetsen verwachtingen voor 2026: het jaar waarin e‑commercelogistiek slimmer en groener kan worden, maar alleen als beleid, technologie en consumentengedrag meebewegen.
Logistieke infrastructuur groeit wel, maar levert nog geen duurzame winst op zolang mensen niet lopend of per fiets hun pakketten ophalen. Het aantal pakketkluizen en afhaalpunten in stedelijke gebieden neemt toe, maar een aanzienlijk deel van die afhalingen gebeurt met de auto, waardoor de CO₂‑winst verdampt. Jansen benadrukt dat bereikbaarheid en gemak cruciaal zijn: neutrale lockers en afhaalpunten op plekken waar mensen al komen (supermarkten, stations, bibliotheken) en ruime openingstijden verhogen de kans op duurzame afhandeling.
Tegelijk blijft thuisbezorging dominant: bijna 90% van de bestellingen wordt nog aan huis geleverd. Ploos van Amstel stelt dat dat geen probleem hoeft te zijn wanneer bezorgingen slimmer worden georganiseerd: kleinere elektrische bestelauto’s, cargobikes, geavanceerde routeplanning en dynamische tijdvensters kunnen verkeersbewegingen en wijkoverlast terugdringen. Lockers zijn volgens hem vooral waardevol op specifieke locaties zoals kantoren, VvE’s en campussen, maar overschat als algemene oplossing voor wijkdrukte.
Technologie — en dan met name AI — krijgt in 2026 een centrale rol in de last mile. Ploos noemt AI “geen toverstokje, maar een strategisch kompas”: digital twins, IoT en realtime optimalisatie maken het mogelijk om levertijden, bundeling en voorraadspreiding te verbeteren, mits bedrijven beschikken over schone data, duidelijke governance en flexibele partners. De verschuiving gaat van experimentele toepassingen naar volwassen, datagedreven ketenprocessen.
Op beleidsterrein pleit Jansen voor importheffingen op pakketten uit niet‑EU landen om de instroom van vaak onveilige en belastingontwijkende producten te verminderen en het speelveld eerlijker te maken voor Nederlandse webwinkels. De aangekondigde afschaffing van de lage‑waarde invoervrijstelling (drempel rond €150) in mei 2026 kan handhaving vergemakkelijken, maar vraagt om Europese afstemming om omleidingen via andere lidstaten te voorkomen.
Ook retouren staan hoog op de agenda. Steeds meer webwinkels brengen kosten in rekening om onnodige retouren tegen te gaan; onderzoek wijst uit dat veel consumenten hier (gedeeltelijk) voor openstaan. Juridisch blijft die keuze bij ondernemers liggen door Europese consumentenregels; nationale verplichtingen zijn niet toegestaan zonder EU‑harmonisatie.
Kortom: 2026 biedt volgens de experts een kans om efficiency, duurzaamheid en klantvertrouwen te combineren — mits technologische rijpheid, consumentengedrag en Europees beleid samen vallen en er expliciet aandacht is voor de bezorger en de leefbaarheid van wijken.